Μονόχωρο: Το μικρό χωριό της Μεσαράς με το μακρύ παρελθόν

 

Το Μονόχωρο είναι ένα μικρό χωριό, απέναντι ακριβώς και σε κοντινή απόσταση από τη Γαλιά του Δήμου Φαιστού.

Παρά το μικρό μέγεθος και την ερήμωση του στη σύγχρονη εποχή το Μονόχωρο υπήρξε ένα χωριό με μακρύ παρελθόν.

Και μάρτυρας αυτού του παρελθόντος είναι η βυζαντινή εκκλησία της Παναγίας που συναντάμε στην είσοδο του χωριού μέσα στο νεκροταφείο του.

Είναι ένα κτίσμα του 1345 με ενδιαφέρουσες τοιχογραφίες. Μεταξύ αυτών και μια του κτήτορα της, Γεωργίου Μουσούρη, που εικονίζεται έφιππος με ακολουθία μέσα σε κήπο με ρογδιές. Στη νότια πλευρά του ναού ένα εντυπωσιακό αρκοσόλιο πιθανόν κάποτε φιλοξενούσε τον τάφο του κτήτορα του.

Το Μονόχωρο, σύμφωνα με το Στέργιο Σπανάκη, αναφέρεται σε έγγραφο του Δουκικού Αρχείου του Χάνδακα το 1394  με την ίδια ονομασία ως Monoghoro ενώ το συναντάμε ξανά το 1577 σε απογραφή του  Fr. Barozzi  με την ονομασία Monoghoro del Galea.

Σήμερα υπάγεται στο Δήμο Φαιστού και βλέπουμε κάποια από τα σπίτια του να έχουν ανακατασκευαστεί όχι για μόνιμη κατοίκηση αλλά κυρίως ως δεύτερες κατοικίες.

Το Μονόχωρο είναι κτισμένο σε θέση με ωραία θέα και προς τη Γαλιά και προς τον κάμπο της Μεσαράς και προς το κατάφυτο από δέντρα ποτάμι της περιοχής.

Γύρω του καλλιέργειες ελιάς με μια κατεστραμμένη φάμπρικα στο κέντρο του να μαρτυρά πως κατά το παρελθόν η ελαιοκαλλιέργεια ζούσε τους κατοίκους του Μονόχωρου, πριν εγκαταλειφθεί και αναζητήσουν στα κοντινά χωριά και πόλεις μια καλύτερη τύχη

Ένα εντυπωσιακό αρκοσόλιο στη νότια πλευρά της εκκλησίας