Σε ένα από τα υψώματα στην ακρόπολη της αρχαίας Λύττου στο Δήμο Μινώα Πεδιάδας στο Ηράκλειο δεσπόζει ο ναός του Αγίου Γεωργίου ο οποίος παρουσιάζει την ιδιαιτερότητα του
να έχει εντοιχισμένα αρκετά αρχιτεκτονικά μέλη από την παλαιοχιστιανική
βασιλική που υπήρχε παλαιότερα στην περιοχή.
Ο ναός ανήκει στον τύπο της τρίκλιτης βασιλικής όμως το
μικρό μέγεθος του είναι ασυνήθιστο για οικοδόμημα αυτού του είδους.
Τα κλίτη επικοινωνούν μεταξύ τους με δυο τόξα, που
στηρίζονται σε αρχαίους κίονες, και φέρουν αποσπασματικά σωζόμενο τοιχογραφικό
διάκοσμο σε δυο στρώματα, με σκηνές από το χριστολογικό κύκλο και το βίο του
τιμώμενου Αγίου Γεωργίου.
Σε ξεχωριστή θέση στο ναό, στη βόρεια πλευρά του, μεγάλη σε
μέγεθος τοιχογραφία των Αγίων της ερήμου, Παφνούτιου και Ονούφριου.
Η δεύτερη οικοδομική φάση του ναού εκτιμάται πως μάλλον ήταν
πολύ κοντά στην πρώτη, κάπου μέσα στον 14ο αιώνα, εποχή κατά την οποία
ανακατασκευάστηκε ο θόλος του κεντρικού κλίτους κι έγινε το δεύτερο στρώμα
τοιχογραφιών.
Εξωτερικά ενδιαφέρον έχουν τα διάσπαρτα αρχιτεκτονικά μέλη
και επιγραφές που αντλήθηκαν από τον αρχαιολογικό χώρο και ενσωματώθηκαν ως
δομικό υλικό στο κτίσιμο του ναού του Αγίου Γεωργίου. Κάποια άλλα, τμήματα κιόνων, αφέθηκαν σε σημεία γύρω από το ναό.
(Με πληροφορίες από τα Χριστιανικά Μνημεία της Κρήτης,
Μιχάλης Ανδριανάκης, Κώστας Γιαπιτσόγλου, Συνοδική Επιτροπή Θρησκευτικού
Τουρισμού της Εκκλησίας της Κρήτης-ΜΚΟ ΦΙΛΟΞΕΝΙΑ)